Μουσική

Music doesn't lie. If there is something to be changed in this world, then it can only happen through music.

J. Hendrix

Music is a higher revelation than all wisdom and philosophy.

L.v Beethoven

 

 



Τέσσερα τραγούδια, τέσσερις εικόνες – (Δευτέρα 16 Οκτωβρίου 2017) PDF Print E-mail

Τέσσερα τραγούδια που δημιουργήθηκαν  πολλά χρόνια νωρίτερα, και τέσσερις εικόνες που γεννήθηκαν πρόσφατα και τυχαία, έρχονται σήμερα να ταιριάξουν με ένα είδος καλλιτεχνικής άδειας και αντίστοιχης αυθαιρεσίας.

Με σειρά χρονικής εμφάνισης,  οι στιχουργοί των τραγουδιών ήταν, ο Βασίλης Τσιτσάνης στον μεσοπόλεμο, ο Γιάννης Παπαϊωάνννου το 1946, ο Τάσος Λειβαδίτης το 1960, και ο  Γιώργος Παπαστεφάνου γτο 1969. Όλες οι εικόνες τραβήχτηκαν τον επόμενο αιώνα, τον Μάιο του 2000 στα Φοιρά, τον Απρίλιο του 2001 στην Αίγινα, τον Σεπτέμβριο του 2002 στην Πάτμο και τον Ιούλιο του 2008 στην Ανάφη. Κι όμως παρά τα χρόνια που πέρασαν, τα τραγούδιακάθε άλλο παρά μαράθηκαν. Δείγμα καλής τέχνης, δίχως άλλο.

Read more...
 
Άλλες εποχές, άλλοι άνθρωποι – (Τετάρτη 27 Σεπτεμβρίου 2017) PDF Print E-mail

Το καλοκαίρι του ’75 ο γεννημένος στην Ξάνθη, Μάνος Χατζιδάκις ήταν 50 χρονών, συνθέτης παγκοσμίως αναγνωρισμένος και διευθυντής του Τρίτου Προγράμματος της Ελληνικής κρατικής ραδιοφωνίας.



Οκτώ χρόνια νεότερος, ήταν ο γεννημένος στην Καλλιθέα Αττικής,
Άκης Πάνου, συνθέτης και στιχουργός, από τους σημαντικότερους Έλληνες τραγουδοποιούς, με μια πολύ ιδιαίτερη τροχιά, τόσο στην τέχνη όσο και στη ζωή.

Τότε λοιπόν, σε ένα περιβάλλον ολότελα διαφορετικό, όπου δεν ήταν το πιο εύκολο πράγμα ένας καλλιτέχνης να παίζεται από τα κρατικά μέσα, ο Πάνου ήταν στο περιθώριο της κρατικής μουσικής ενημέρωσης. Πράγμα αρκετά αναμενόμενο.

Συντάσσει, με το απαραίτητο ύφος της εποχής, μια πολύ σύντομη επιστολή και την στέλνει  στους διευθυντές των τότε κρατικών ραδιοφωνικών σταθμών. Εκεί αναφέρει:

Read more...
 
Midnight Rider - (Πέμπτη 17 Νοεμβρίου 2016) PDF Print E-mail

Γιά όσους εκτιμούν ότι για την συγκεκριμένη μέρα, θα ήταν πιο ταιριαστό ένα κείμενο που να αντανακλά στην επέτειο μιας καθόλου αδιάφορης στιγμής της νεότερης Ελλάδας, θα τους καλύψει μια αρκετά προσωπική κατάθεση που βρίσκεται εδώ: Η (δική μου) 17η Νοεμβρίου1973

Υπάρχει όμως και το σήμερα. Οπότε:

Τις μέρες που ξεσκεπαζόταν η δράση της περίφημης «συμμορίας των Ρομά» ή «τσιγγάνικης κόζα νόστρα», τότε που άρχιζαν οι συλλήψεις και οι προσαγωγές, τότε που η δικογραφία αποκτούσε ένα πλήθος από 15.000 σελίδες, έτυχε να θυμηθώ ένα παλιό τραγούδι του Gregg Allman. Το Midnight Rider.

Το άκουγα και το ξάνακουγα, μου έφερνε στη μνήμη χρόνια εφηβικά, περίεργα προσανατολισμένα ακούσματα και ασυνήθιστες ενορχηστρώσεις με στοιχεία φολκ, ροκ του αμερικάνικου Νότου, αλλά και συμφωνικά και κάπως μεγαλόπρεπα ψήγματα, ασύμβατα μα τελικά καλοδεχούμενα στο χαρακτήρα του τραγουδιού.

Προσωπική εκτίμηση, ότι, ακόμα, κανείς δεν το ερμήνευσε καλύτερα από τον Gregg Allman. Ο Jo Cocker, μπορεί να το έστειλε ψηλότερα στα charts, αλλά δεν έβγαλε το κλάμα του Gregg, ούτε ο Willie Nelson, ούτε ο Τζαμαϊκανός Paul Davidson με το χαρούμενο ρέγκε στυλάκι.

Read more...
 
... ούτε δυο λέξεις για το ίδρυμα; - (Πέμπτη 21 Ιουλίου 2016) PDF Print E-mail

«..πρώτον ο τίτλος είναι ελαφρά παρελκυστικός, διότι δεν αναφέρεσαι μόνον στο προσφυγικό και δεύτερο και σημαντικότερο: ούτε  δυο λόγια για το ίδρυμα;»

αναφώνησε ο Βενιαμίν με αντίστοιχο ύφος, ως κριτική για το εδώ φιλοξενούμενο κείμενο περί Σάμου.

Τη ανάγκην, φιλοτιμίαν ποιούμενος λοιπόν, επανέρχομαι, προκειμένου να μεταφέρω με περισσότερες από δυο λέξεις, αυτό που νιώθω, που αντιλαμβάνομαι ότι πρεσβεύει το ίδρυμα Schwarz και ειδικότερα οι δραστηριότητες του στο νησί.

Κατ' αρχάς στεγάζεται για πέμπτη χρόνια στους χώρους παλιού ξενοδοχειακού συγκροτήματος, στο Πυθαγόρειο. Το οποίο παρατημένο κατέρρεε. Κτισμένο πάνω στο κύμα, την περίοδο της δικτατορίας, ήταν για χρόνια εγκαταλελειμμένο.

Απαιτήθηκαν μερικές εκατοντάδες χιλιάδων ευρώ προκειμένου να συμμορφωθεί κατά το ήμισυ, αφού ο πρώτος όροφος αποφασίστηκε να μην αξιοποιηθεί.  

Δυο Ελληνίδες που δεν κατοικούν πια στην Ελλάδα, προσφέρουν βήμα στη νέα ελληνική τέχνη και φέτος ειδικά, σε καλλιτέχνες που έχουν αφιερωθεί στο θέμα της μετανάστευσης.

Σε καλλιτέχνες που αντιμετωπίζουν το φαινόμενο χωρίς καιροσκοπισμό, δίχως την δήθεν ουμανιστική  μελοδραματική ματιά, μα με γνήσια, ανιδιοτελή ευαισθησία.

Επί του θέματος τοποθετείται η Κατερίνα Γρέγου, κάνει λόγο για τον όρο poornography, δηλαδή τη συμπάθεια για τον «καημένο και κακότυχο μετανάστη» και τον εύπεπτο τρόπο που χρησιμοποιούν τα mass media. Καταθέτει:

Read more...
 
Τρία ...Αχ - Κυριακή 31 Ιανουαρίου 2016 PDF Print E-mail

Οι Μ. Ρασούλης, Τζ. Πανούσης, Ο. Περίδης,  έγραψαν τους στίχους και συντάσσουν τρία μελοποιημένα Αχ. Ξεκινώντας κατά χρονολογική σειρά εμφάνισης έχουμε το «Αχ Ελλάδα» του Μανώλη, από το '84. Την επόμενη χρονιά έρχεται δια χειρός Τζίμυ το «Αχ Ευρώπη» και το '96 ο Ορφέας μας παραδίδει το «Αχ να σε δώ».



Ο Μανώλης Ρασούλης και ο Νίκος Παπάζογλου εγκατέλειψαν τα εγκόσμια την ίδια χρονιά, την ίδια εποχή, στον ίδιο τόπο. Ήταν άνοιξη του 2011 στην Θεσσαλονίκη. Κάποια 27 χρόνια νωρίτερα είχαν αφήσει ένα ιδιαίτερο καλλιτεχνικό στίγμα. Ο Μ.Ρ. έγραψε τους στίχους, η Βάσω Αλαγιάννη συνέθεσε τη μουσική και ο Ν.Π. ερμήνευσε.
Το «Αχ Ελλάδα» έγινε μια σημαντική δημιουργία όχι μόνον διότι, ευθυγράμμισε τις πολύ καλές στιγμές, τριών

Read more...
 
Γενέθλια & ακούσματα - Τετάρτη 16 Δεκεμβρίου 2015 PDF Print E-mail

Αγαπητός, ήρεμος, καλός άνθρωπος (περισσότερα περί αυτού, εδώ: Για το Γιώργο), μου έκανε την τιμή να με καλέσει, για τρίτη συνεχή χρονιά, στα γενέθλιά του. Τα γιόρτασε σε οινοποιείο, φίλου του, κάπου ανάμεσα Άργους και Νεμέας.

Καθώς δυο non show που λέει και η W.A.D.A., ήταν αρκετή γαϊδουριά από μέρους μου, αποδέχτηκα την πρόσκληση και εμφανίστηκα. Στον μεγάλο, ζεστό και φιλόξενο χώρο, συνγιόρταζε μαζί με άλλες δύο γνωστές του κυρίες και ο καθένας είχε καλέσει το δικό του φιλικό κύκλο. Ήταν ένα ασυνήθιστο κράμα ανθρώπων από την Κάσο, την Κάλυμνο και από ξεριζωμένη πατρίδα. Τον Πόντο. Εξ ίσου περίεργο ήταν, το πώς ταίριαξαν αρμονικά και πως διαχειρίστηκαν με άνεση το χρόνο και τα ακούσματά τους. Κι ήταν πολλά αυτά.

Εν αρχή τα ποντιακά. Ασχετος με τη διάλεκτο (ή μήπως με την γλώσσα;), και όχι ιδιαίτερα γνώστης με το βάθος του πόνου του κατατρεγμένου αυτού λαού, οι κινήσεις του χορού που συνόδευαν τις νότες παρήγαγαν τόσο συναίσθημα που με μπέρδευε. Τόσο, ώστε να μην καταλαβαίνω αν ήταν γλέντι ή μοιρολόι. Αν ήταν χαρά ή πόνος. Κατάφερα να θυμηθώ ότι μου είχε συμβεί άλλη μια φορά. Στο παραμεθόριο Πωγώνι.

Συμφιλιώθηκα με τη σύγχυση, σκεπτόμενος πως στον ευρύτερο Ελλαδικό, στον Ελληνόφωνο χώρο, το ένα (κέφι), εμπεριέχεται στο άλλο (μοιρολόι) και τανάπαλιν. Σαν να μην μπορεί να υπάρξει αυτόνομα το ένα, δίχως το άλλο. Νομοτελειακά, θα χωρά το ένα στο άλλο, εσαεί. Μετά ήρθαν άλλα.

Read more...
 
Άγιος Φεβρουάριος - Σαββάτο 28 Φεβ. '15 (επανάρτηση από 08.02.2012) PDF Print E-mail

Σαράντα τρία χρόνια πέρασαν από την κυκλοφορία μιας δισκογραφικής δουλειάς που άφησε έντονο και διαχρονικό στίγμα στα Ελληνικά καλλιτεχνικά δρώμενα. Μήνας (έστω και στην τελευταία του μέρα), που είναι, (και τι μήνας!) θυμόμαστε τα γεγονότα.

«…Μ' από τότε μέχρι εδώ
σπίτι μείναμε μόνο δυό
ο Άγιος Φεβρουάριος κι εγώ…»

Το 1938 γεννήθηκε στη Σύρο ο Μάνος Ελευθερίου. Την ίδια χρονιά αντίκρισε το φως στον Πειραιά, ο Δήμος Μούτσης. Δέκα χρόνια μετά ήρθε στον κόσμο ο Δημήτρης Μητροπάνος στην Αγία Mονή, μια συνοικία των Τρικάλων Θεσσαλίας και τέσσερα ακόμα χρόνια αργότερα, γεννήθηκε η Πετρή Σαλπέα στα Ταμπούρια του Πειραιά.

Όλοι αυτοί, συναντήθηκαν μαζί σε μια και μόνη μουσική συνεργασία. Πριν σαράντα χρόνια, το 1972, όταν γεννήθηκε ο «Άγιος Φεβρουάριος». Στις μέρες μας θεωρείται δίσκος σταθμός, κλασσικός στην ιστορία της ελληνικής δισκογραφίας. Η πορεία του όμως, κάθε άλλο παρά προδιαγεγραμένη ήταν.

Read more...
 
Τα λαϊκά του Θ. Μικρούτσικου (23.01.2013) PDF Print E-mail

Είχα να ακούσω, ζωντανά, Μικρούτσικο από τα μέσα της δεκαετίας του '70. Μπορώ, ίσως, να θυμηθώ συναυλίες στο Σπόρτιγκ(;), με την Μαρία Δημητριάδη να ερμηνεύει Ναζίμ Χικμέτ σε μετάφραση Γιάννη Ρίτσου και να συγκινούμαι με στίχους όπως:

“Και να, τι θέλω τώρα να σας πω
Μες στις Ινδίες μέσα στην πόλη της Καλκούτας,
φράξαν το δρόμο σ' έναν άνθρωπο.
Αλυσοδέσαν έναν άνθρωπο κει που εβάδιζε.”
(1)

ή ακόμα:

“Αν η μισή μου καρδιά βρίσκεται, γιατρέ, εδώ πέρα
η άλλη μισή στην Κίνα βρίσκεται
με τη στρατιά που κατεβαίνει προς το κίτρινο ποτάμι.”
(2)

Δεν ήταν μόνον ο Χικμέτ. Ήταν και ο Βολφ Μπίρμαν με στίχους λιγότερο ποιητικούς, περισσότερο μαχητικούς, που τραγουδήθηκε την ίδια περίοδο από τους ίδιους συντελεστές:

“...Στους μπουρζουάδες
Κριτική να κάνουμε
αυτό δεν φτάνει
Του γουρουνιού του αστισμού
Να κόψουμε πρέπει τα πόδια
Έτσι πρέπει να γίνει
Έτσι θα γίνει..”
(3)

Ήταν η εποχή όμως . Η μεταπολίτευση. Ερχόταν με ορμή, κόμιζε μηνύματα και ελπίδες, το πολιτικό τραγούδι θέριευε και εκείνες οι δημιουργίες, εκείνες οι συναυλίες είχαν έναν παλμό, μια πρωτόγνωρη ένταση, καλλιτεχνικού και βέβαια πολιτικού περιεχομένου.

Πέρασαν όμως τα χρόνια. Ο Γιάννης Ρίτσος, η Μαρία Δημητρίαδη πέθαναν. Ατόφιοι όμως. Η Μελίνα Μερκούρη πέθανε, ο Θάνος Μικρούτσικος τη διαδέχθηκε στον υπουργικό θώκο. Στην Κίνα, όπου σημειώνονται αλλεπάλληλα ρεκόρ πωλήσεων σε Porsche, Ferrari, Mercedes, Bentley, οι κατάδικοι εκτελούνται εξ' επαφής, με μια σφαίρα στο αυχένα και στην Ελλάδα οι κάτοικοι βιώνουν το σοκ της ύφεσης.

Άλλαξαν τα πράγματα. Το κτίριο του Μετοχικού Ταμείου Στρατού έγινε City Link. Κι' από το Ε.Κ.Κ.Ε. στα reality show η απόσταση δεν είναι μικρή αλλά και τα τριάντα χρόνια είναι χρόνος μακρύς. Μια γενιά.

Read more...
 
Για την παράσταση: «Μάνος Χατζιδάκις Τώρα» (25.11.2012) PDF Print E-mail

Απρογραμμάτιστα, λίγες μόνον ώρες νωρίτερα αποδέχτηκα ασμένως την αιφνίδια πρόταση, βρέθηκα να στροβιλίζομαι στα αλλεπάλληλα επίπεδα χώρου στάθμευσης του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών, ώστε να παρακολουθήσω την παράσταση του Διονύση Σαββόπουλου «Μάνος Χατζιδάκις Τώρα».

Είναι κάπως δύσκολο να ακούσεις τον καλλιτέχνη και να απομακρυνθείς από αυτό που νομίζεις ότι ξέρεις, που νομίζεις ότι καταλαβαίνεις από την προσωπικότητά του. Το γράφω τόσο διακριτικά διότι ο Σαββόπουλος σημάδεψε, ανάμεσα σε μυριάδες άλλες και την δική μου νεότητά  με μια πλειάδα κομματιών του. Την εποχή εκείνη, 1970 και εντεύθεν, αφουγκραζόμουν μόνον την μουσική παρουσία του (κάθε) καλλιτέχνη και φυσικά τα μηνύματα του που νόμιζα ότι καταλάβαινα.


Αργότερα ένιωσα ότι πίσω από τη δημιουργία υπήρχε και ένας άνθρωπος. Περνούσαν τα χρόνια και για διάφορους λόγους άρχιζε η ανθρώπινη παρουσία να έχει την ίδια σημαντική ισχύ με την ιδιότητα του καλλιτέχνη ή του οποιουδήποτε δημόσιου προσώπου. Μοιραία, αυτό συνέβη για πολλούς. Ένοιωθα δηλαδή ότι οι δυο αυτοί πυλώνες, η δημόσια παρουσία από την μια και ο χαρακτήρας εκτός (οποιασδήποτε) σκηνής, από την άλλη, συχνά απομακρύνονται. Εξ ίσου συχνά ήταν και η αιτία που απομάκρυνε και εμένα από το δημόσιο πρόσωπο. Αν και ήταν ένα είδος αποκαθήλωσης, δεν το γράφω κριτικά. Το λέω απογραφικά.

Read more...
 
Αθάνατες «τουριστικές» μουσικές. (09.09.2011) PDF Print E-mail

Η φήμη της μεταπολεμικής Ελλάδας και η τουριστική της ανάπτυξη δεν θα μπορούσε να μην έχει μουσικές επενδύσεις.

Κομμάτια που ανέδειξαν τα χαρακτηριστικά του τόπου και των κατοίκων της. Στίχους που τραγουδήθηκαν, νότες που παίχτηκαν σε όλο τον πλανήτη.

Το 1960 ο Ζυλ Ντασέν γύρισε το «Ποτέ την Κυριακή». Η εμβληματική φιγούρα της Μελίνας Μερκούρη κυριάρχησε στο πανί, ο Γάλλος ηθογράφησε τους Έλληνες και ο Μάνος Χατζιδάκις έγραψε, ανάμεσα σε άλλα, τα «Παιδιά του Πειραιά» που του χάρισε ένα Oscar που όσο ζούσε, περιφρονούσε.

Read more...