Δημήτρης Βεριώνης: Θάνατοι στη Χούντα – (Σαββάτο 7 Μαρτίου 2026) PDF Print E-mail

Με υπότιτλο Δολοφονίες, Αντιδικτατορική Δράση, Ύποπτοι θάνατοι κατά την περίοδο1967 – 1974 ο συγγραφέας παραδίδει στο ευρύ κοινό μια ογκώδη και λεπτομερέστατη μελέτη, για όλους όσοι εξεμέτρησαν το ζειν κατά την διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας όχι με φυσικό θάνατο. Το υπέρ οκτακοσίων σελίδων πόνημα  χωρίζεται σε 15 κεφάλαια όπου κατηγοριοποιούνται  οι περιπτώσεις των απωλειών.

Στο πρώτο περιγράφονται ο σκοπός, η μέθοδος , οι πηγές, οι περιορισμοί, οι δυσκολίες της έρευνας, αλλά και ο κομβικός ρόλος της δικηγόρου Φιλάνθης Ψυρρή. Στο 2ο αναφέρονται οι νεκροί των πρώτων ημερών του πραξικοπήματος (αφορά 4 άτομα), στο 3ο οι αναγνωρισμένοι νεκροί του αντιδικτατορικού αγώνα (7 ατ.), στο 4ο οι αποσιωπημένες απώλειες του αποτυχημένου βασιλικού κινήματος τον Δεκέμβριο του ΄67 (5 ατ.). Το 5ο είναι αφιερωμένο στην εξέγερση της Νομικής και στα θύματα του Πολυτεχνείου (24), ενώ στο 6ο στα θύματα μετά το Πολυτεχνείο (6) και το 7ο στο ζήτημα των φημολογούμενων νεκρών στα γεγονότα του Πολυτεχνείου (6). Στο 8ο οι ύποπτοι θάνατοι στην αστυνομία και στις ένοπλες δυνάμεις (15). Στο 9ο οι ύποπτοι θάνατοι εφέδρων στρατιωτών (42), στο 10ο οι ύποπτοι θάνατοι πολιτών, φοιτητών, κληρικών (38). Στο 11ο αναφέρονται οι θάνατοι πολιτικών κρατουμένων (63). Στο 12ο οι περιπτώσεις θανάτων εξόριστων μετά την δικτατορία (4). Στο 13ο ασχολείται με λανθασμένες καταγραφές θανάτων (8), στο 14ο οι εξαφανίσεις (4) και στο 15ο οι λοιπές περιπτώσεις (21).

Παράλληλα, γίνεται λόγος για την ξεχωριστό ρόλο του Σ.Φ.Ε.Α. (Σύνδεσμος Φυλακισθέντων Εξορισθέντων Αντιστασιακών) και της Π.Ε.Μ.Ε (Πανελλήνια Ένωση Μητέρων Ελλάδας) για την διερεύνηση των γεγονότων και την διατήρηση της συλλογικής μνήμης.

Δικαίως παρατηρεί ο συγγραφέας ό,τι αν, η έρευνα είχε πραγματοποιηθεί δεκαετίες νωρίτερα τα αποτελέσματα θα ήταν και πιο πλούσια και ακριβέστερα.

Η πρώτη, αλλά και η τελευταία εκτίμηση για το περιεχόμενο είναι πως αποτελεί μια τρομακτικά εξονυχιστική εργασία. Το πλήθος και το βάθος των πληροφοριών που κατακλύζουν κάθε σελίδα, είναι απότοκο ασφαλώς ατελείωτης έρευνας και αντίστοιχου σεβασμού στην λεπτομέρεια, που πέρα από την αναδίφηση  σε αρχεία, στηρίχτηκε και σε δεκάδες συνεντεύξεις με συγγενείς των θυμάτων. Σε πολλές περιπτώσεις, οι περιγραφές συνοδεύονται από φωτογραφικό υλικό.

Το βιβλίο, ουσιαστικά αποτελεί ένα αφιερωματικό απουσιολόγιο. Αφορά εκείνους που έπεσαν θύματα της στρατιωτικής δικτατορίας. Δεν διαβάζεται εύκολα και δεν μπορεί, εκ των πραγμάτων, να τυλιχτεί με λογοτεχνικό μανδύα. Πλην όμως  αποτελεί ένα μονάκριβο ιστορικό ντοκουμέντο που μας προσφέρει μια αντικειμενική και κυρίως εμπεριστατωμένη εργασία για σημαντικά γεγονότα που παραμένουν, ενίοτε σκόπιμα, στη σκιά.